22.10.2026
Rekomendacje zmian w Programie AgoraEU
W imieniu grupy sieci i federacji organizacji społecznych oraz niezależnych wydawców mediów, monitorujących polityki unijne w kontekście wsparcia organizacji społecznych i mediów niezależnych, przyjmujemy z dużą aprobatą przedstawioną przez Komisję propozycję kształtu programu AgoraEU. W szczególności oceniamy pozytywnie zwiększony w stosunku do obecnego okresu programowania budżet i wyodrębnienie komponentu mediów informacyjnych. W liście przedstawiamy także propozycje zmian i nasze rekomendacje.
Postulujemy wprowadzenie bardziej zaawansowanych rozwiązań, pozwalających zwiększyć dostępność środków programu do większej grupy, mniejszych organizacji społecznych i mediów. W tym celu sugerujemy wprowadzenie w całym programie przyznawania dotacji przez niezależne od władz państwowych organizacje pośredniczące. Zależy nam też na utrzymaniu tzw. grantów operacyjnych, umożliwiających finansowanie działań statutowych organizacji i rozliczanie się metodą osiągnięcia rezultatów. Taka większa elastyczność wsparcia organizacji pozwoli wzmocnić ich stabilność instytucjonalną.
Zwracamy też uwagę na potrzebę umożliwienia w ramach programu prowadzenia przez organizacje działań rzeczniczych, mających na celu lepsze dostosowanie powstającego prawa do potrzeb różnych społeczności.
Obserwując wydarzenia w różnych krajach członkowskich EU dostrzegamy też potrzebę lepszego zabezpieczenia dystrybucji funduszy przed przejęciem politycznym. Środki z programu, szczególnie te, przeznaczone na media informacyjne i na działania organizacji społecznych, powinny być zarządzane centralnie (Komisja Europejska/EACEA) albo za pośrednictwem niezależnych organizacji pośredniczących wyłonionych w otwartym konkursie, bez udziału władz krajowych i podmiotów od nich zależnych.
Projekt programu AgoraEU razem z całym wieloletnim unijnym budżetem na lata 2028-2034 jest teraz przedmiotem twardych negocjacji. Grupa państw członkowskich UE proponuje w nim znaczne cięcia. Dlatego pierwszy z naszych postulatów dotyczy utrzymania budżetu AgoraEU co najmniej na poziomie zaproponowanym przez Komisję Europejską (8,582 mld euro).
Nasze stanowisko wysłaliśmy do grupy kluczowych dla tej sprawy polskich posłów i posłanek do Parlamentu Europejskiego, gdzie trwają właśnie prace nad stanowiskiem tej instytucji nt. projektu budżetu.
Stanowisko sieci i federacji dot. AgoraEU – plik PDF