Nagroda im. Marcina Króla kultura
08.10.2026

Radar Nagrody im. Marcina Króla 2026 – rekomendacje redakcji i publiczności

Pierwsza edycja Radaru Nagrody im. Marcina Króla była wspólnym poszukiwaniem najciekawszych książek, które mogłyby wzbogacić polską debatę publiczną. Do udziału zaprosiliśmy zarówno przedstawicielki i przedstawicieli redakcji pism i portali społeczno-kulturalnych, jak i naszą publiczność – osoby obecne na wydarzeniu oraz śledzące debatę online.

Dziękujemy za wszystkie przesłane propozycje. Poniżej publikujemy pełną listę zgłoszonych tytułów.

Rekomendacje redakcji

Każdą z zaproszonych redakcji poprosiliśmy o wytypowanie jednej zagranicznej książki wydanej w latach 2025-2026, która nie ukazała się jeszcze po polsku, a wnosi świeży i istotny głos do dyskusji o wyzwaniach współczesnego świata.

CzasKultury.pl (Poznań):

  • Liz Pelly, Mood Machine: The Rise of Spotify and the Costs of the Perfect Playlist [Maszyna nastrojów: Narodziny Spotify i koszty idealnej playlisty], Atria / One Signal Publishers, 2025

Dwutygodnik (Warszawa):

  • Angie Hobbs, Why Plato Matters Now [Dlaczego Platon ma dziś znaczenie], Bloomsbury Publishing, 2025

Gazeta Wyborcza (Warszawa):

  • Anton Jäger, Hyperpolitics: Extreme Politicization Without Political Consequences [Hiperpolityka: Ekstremalna polityzacja bez politycznych konsekwencji], Verso Books, 2026
  • Carissa Véliz, Prophecy: Prediction, Power and the Fight for the Future, from Ancient Oracles to AI [Proroctwo: Przewidywanie, władza i walka o przyszłość – od starożytnych wyroczni po AI], The Bodley Head / Farrar, Straus and Giroux, 2025

Magazyn Kontakt (Warszawa):

  • Rutger Bregman, Moral Ambition: Stop Wasting Your Talent and Make a Difference That Matters [Moralna ambicja: Przestań marnować swój talent i zmień świat na lepsze], Bloomsbury Publishing, 2025 (pierwodruk niderlandzki: De Correspondent, 2024)

Liberté! (Łódź):

  • Odd Arne Westad, The Coming Storm: Power, Conflict and Warnings from History [Nadchodząca burza: Władza, konflikt i ostrzeżenia z historii], Penguin Books, 2026

NN6T (Warszawa):

  • Catherine Liu, Traumatized: The New Politics of Public Suffering [Straumatyzowani: Nowa polityka publicznego cierpienia], Verso Books, 2026

Pismo (Warszawa):

  • Cal Flyn, The Savage Landscape. How We Made the Wilderness, William Collins, 2026

Przegląd Polityczny (Gdańsk):

  • Alan S. Kahan, Freedom from Fear: An Incomplete History of Liberalism [Wolność od strachu: Niepełna historia liberalizmu], Princeton University Press, 2023
  • Georgios Varouxakis, The West: The History of an Idea [Zachód: Historia idei], Princeton University Press, 2025

Res Publica Nowa (Warszawa):

  • Alex Mayyasi, Planet Money: A Guide to the Economic Forces That Shape Your Life [Planet Money: Przewodnik po siłach ekonomicznych, które kształtują twoje życie], W. W. Norton & Company, 2026

Miesięcznik Znak (Kraków):

  • Eyal Weizman, Ungrounding: The Architecture of Genocide [Utrata gruntu: Architektura ludobójstwa], Fern Press, 2026

 

Rekomendacje publiczności

Również publiczność Radaru Nagrody im. Marcina Króla zaprosiliśmy do dzielenia się swoimi typami. Otrzymaliśmy łącznie 50 rekomendacji książek, które nie zostały jeszcze przetłumaczone na język polski, a zdaniem zgłaszających zasługują na uwagę polskich czytelników, wydawców i uczestników debaty publicznej.

Zgłoszenia publiczności:

  1. Timothy Garton Ash, Europe in 7 1/2 Chapters [Europa w 7,5 rozdziału], Allen Lane, 2026
  2. Berhanu Nega (red.), The Remaking of Addis Ababa: Transformation from 2020–2025 [Przebudowa Addis Abeby: Transformacja w latach 2020–2025], Fana Publishing, 2026
  3. Susanne Baer, Rote Linien: Wie das Bundesverfassungsgericht die Demokratie schützt [Czerwone linie: Jak Federalny Trybunał Konstytucyjny chroni demokrację], Herder Verlag, 2025
  4. Omri Boehm, Radical Universalism: Beyond Identity [Radykalny uniwersalizm: Poza tożsamością], Propyläen Verlag, 2022
  5. Federico Campagna, Otherworlds: Mediterranean Lessons on Escaping History [Inne światy: Śródziemnomorskie lekcje ucieczki przed historią], Bloomsbury Publishing, 2025
  6. Molly Crabapple, Here Where We Live Is Our Country. The Story of the Jewish Bund [Tu, gdzie żyjemy, jest nasz kraj. Historia żydowskiego Bundu], Metropolitan Books / Henry Holt and Co., 2025
  7. Artem Czapaj (Артем Чапай), Не народжені для війни [Nie urodzeni do wojny], Видавництво 21, 2023
  8. Éric de Chassey, Donner à voir. Images de Birkenau, du Sonderkommando à Gerhard Richter [Ukazać: Obrazy z Birkenau, od Sonderkommando do Gerharda Richtera], Éditions Gallimard, 2024
  9. Donatella Di Cesare, Tecnofascismo [Technofaszyzm], Giulio Einaudi Editore, 2025
  10. Emily Eakin, The Frenchmen, or My Life in Theory [Francuzi, czyli moje życie w teorii], Penguin Press, 2026
  11. Julia Ebner, Von Fitness zu Faschismus: Gefahren extremer Männlichkeit [Od fitnessu do faszyzmu: Zagrożenia skrajnej męskości], Suhrkamp Verlag, 2026
  12. Roberto Esposito, Fascismo e noi [Faszyzm i my], Giulio Einaudi Editore, 2024
  13. Fiseha Yaze Kassa, YeSatinael Goal Ethiopia: Kutir 5 [Etiopia celem Satanaela, część 5], Marek Shop / Independent Publishing, 2026
  14. Francis Fukuyama, In the Realm of the Last Man [W królestwie ostatniego człowieka], Profile Books, 2026
  15. Agnès Gruda, Ça finit quand, toujours? [Kiedy kończy się „na zawsze”?], Éditions du Boréal, 2023
  16. Anton Jäger, Hyperpolitics: Extreme Politicization Without Political Consequences [Hiperpolityka: Skrajna polityzacja bez konsekwencji politycznych], Verso Books, 2023
  17. Dave Keating, The Owned Continent: How to Free Europe from American Military, Economic and Cultural Dependence [Posiadany kontynent: Jak wyzwolić Europę z amerykańskiej zależności militarnej, gospodarczej i kulturowej], wydanie własne, 2025
  18. Michael Kimmel, Healing from Hate: How Young Men Get Into—and Out Of—Violent Extremism [Uleczyć z nienawiści: Jak młodzi mężczyźni wchodzą w brutalny ekstremizm – i jak się z niego uwalniają], University of California Press, 2018
  19. Vira Kuryko (Віра Курико), Вулиця причетних [Ulica uwikłanych], The Ukrainians Publishing, 2026
  20. Ulysse Lojkine, Le fil invisible du capital: Déchiffrer les mécanismes de l’exploitation [Niewidzialna nić kapitału: Odczytywanie mechanizmów wyzysku], Éditions La Découverte, 2025
  21. Sébastien Marot, Prendre la clé des champs: Agriculture et architecture [Ucieczka na wieś: Rolnictwo i architektura], Pavillon d’Arsenal / Building Books, 2020
  22. Steffen Mau, Thomas Lux, Linus Westheuser, Triggerpunkte: Konsens und Konflikt in der Gegenwartsgesellschaft [Punkty zapalne: Konsensus i konflikt we współczesnym społeczeństwie], Suhrkamp Verlag, 2023
  23. Oliver Moody, Baltic: The Future of Europe [Bałtyk: Przyszłość Europy], John Murray Press, 2026
  24. Benjamin Moser, Anti-Zionism: A Jewish History [Antysjonizm: Historia żydowska], Pantheon Books, 2025
  25. Susan Neiman, Left Is Not Woke [Lewica nie jest woke], Polity Press, 2023
  26. Astrid Neimanis, Jennifer Mae Hamilton (red.) / The Weathering Collective, How to Weather Together [Jak razem przetrwać niepogodę], 2024
  27. Donald A. Norman, Design for a Better World: Meaningful, Sustainable, Humanity-Centered [Projektowanie dla lepszego świata: Znaczące, zrównoważone, zorientowane na człowieka], The MIT Press, 2023
  28. Gisèle Pelicot, Judith Perrignon, Et la joie de vivre [I radość życia] (wyd. ang.: A Hymn to Life: Shame Has to Change Sides), Éditions Flammarion, 2026
  29. Claudi Pérez, Las invasiones bárbaras: Un viaje por las crisis que están sacudiendo el mundo [Inwazje barbarzyńców: podróż przez kryzysy, które wstrząsają światem], Editorial Debate, 2026
  30. Lucile Peytavin, Le coût de la virilité: Ce que la France économiserait si les hommes se comportaient comme les femmes [Koszt męskości: Co Francja zaoszczędziłaby, gdyby mężczyźni zachowywali się jak kobiety], Éditions JC Lattès, 2021
  31. Andrii Portnov, Omeljan Pritsak and the Intellectual Origins of the Ukrainian “Harvard Miracle” [Omeljan Pritsak i intelektualne źródła ukraińskiego „harvardzkiego cudu”], Harvard Ukrainian Research Institute, 2024
  32. Walerij Puzik (Валерій Пузік), З любов’ю — тато [Z miłością — tata], Лабораторія (Laboratoria), 2023
  33. Diane Ravitch, The Death and Life of the Great American School System: How Testing and Choice Are Undermining Education [Śmierć i życie wielkiego amerykańskiego systemu szkolnictwa: Jak testy i wolny wybór niszczą edukację], Basic Books, 2010
  34. William I. Robinson, Epochal Crisis: The Exhaustion of Global Capitalism [Kryzys epokowy: Wyczerpanie globalnego kapitalizmu], Pluto Press, 2025
  35. Walter Rodney, How Europe Underdeveloped Africa [Jak Europa doprowadziła Afrykę do niedorozwoju], Verso Books, 2018 (wyd. I: 1972)
  36. Pierre Rosanvallon, La tyrannie du présent [Tyrania teraźniejszości], Éditions du Seuil, 2026
  37. Åsne Seierstad, Ufred: Russland fra innsiden [Niepokój: Rosja od środka], Kagge Forlag / Egmont, 2026
  38. Richard Sennett, The Performer: Art, Life, Politics [Performer: Sztuka, życie, polityka], Yale University Press, 2024
  39. Michael Shaikh, The Last Sweet Bite: Stories and Recipes of Culinary Heritage Lost and Found [Ostatni słodki kęs: Opowieści i przepisy zagubionego i odnalezionego dziedzictwa kulinarnego], Crown, 2025
  40. Luca Steinmann, Il fronte russo. La guerra in Ucraina raccontata dal lato russo [Rosyjski front: Wojna w Ukrainie opowiedziana od strony rosyjskiej], Rizzoli, 2023
  41. Luca Steinmann, Vite al fronte: Donbass, Libano, Siria, Nagorno Karabakh: il grande intreccio delle guerre nelle storie di chi le ha vissute [Życie na froncie: Donbas, Liban, Syria, Górski Karabach: wielki splot wojen w historiach tych, którzy je przeżyli], Rizzoli, 2025
  42. Natascha Strobl, Kulturkampfkunst: Ein Handbuch [Sztuka walki kulturowej: Podręcznik], Suhrkamp Verlag, 2026
  43. Alain Supiot, La Justice au travail [Sprawiedliwość w pracy], Éditions du Seuil, 2024
  44. Sharika Thiranagama, The Monster in Your Path: The Private Life of Caste in India [Potwór na twojej drodze: Prywatne życie systemu kastowego w Indiach], University of California Press, 2026
  45. David Thunder, The Polycentric Republic: A Theory of Civil Order for Free and Diverse Societies [Policentryczna republika: Teoria ładu obywatelskiego dla wolnych i różnorodnych społeczeństw], Routledge, 2024
  46. Denisa Tomková, Empowering Aesthetics: Contemporary Art from Post-Socialist Central Europe [Estetyka sprawczości: Sztuka współczesna z postsocjalistycznej Europy Środkowej], Routledge, 2024
  47. Isabella Weber, Anti-Fascist Economics: In Defense of Affordability, Dignity, and Democracy [Ekonomia antyfaszystowska: W obronie przystępności cenowej, godności i demokracji], Verso Books, 2025
  48. Gary Weiss, Ayn Rand Nation: The Hidden Struggle for America’s Soul [Naród Ayn Rand: Ukryta walka o duszę Ameryki], St. Martin’s Press, 2012
  49. Rowan Williams, Solidarity: The Work of Recognition [Solidarność: Praca nad uznaniem], Yale University Press, 2025
  50. Guy Verhofstadt, Defeating Trumpism: Make Democracy Work Again. The Future of Politics and Liberal Democracy [Pokonać trumpizm: Sprawić, by demokracja znów działała. Przyszłość polityki i demokracji liberalnej], Biteback Publishing, 2024