Program dla Tolerancji

Fundacja im. Stefana Batorego




Strona główna

Sprawozdanie 2006

Sprawozdanie 2006

Program dla Tolerancji

Celem tego programu zaplanowanego na lata 2006-2008 jest wsparcie środowisk i organizacji, które kształtują postawy otwartości wobec różnic rasowych, etnicznych i religijnych oraz przeciwdziałają nietolerancji i ksenofobii. W 2006 roku realizowaliśmy dwa projekty:

To, co wspólne / to, co różne

W ramach dorocznego konkursu dotacyjnego wspieramy różnorodne inicjatywy edukacyjne i kulturalne podejmowane, by przypominać i odkrywać wielonarodową przeszłość Polski, zwłaszcza lokalną „historię bliską” i historię polsko-żydowską, chronić wspólne dziedzictwo, „rozbrajać” uprzedzenia i stereotypy na temat innych narodowości i religii. Dotując nieduże projekty prowadzone głównie na prowincji i adresowane najczęściej do młodzieży, chcemy też merytoryczne wspierać ich realizatorów, współtworząc sieć organizacji i środowisk zajmujących się problematyką tolerancji i wielokulturowości.

Mozaika: poznanie — tolerancja — akceptacja

Żeby z Łodzi Fabrycznej dotrzeć do świetlicy, w której spotykają się dzieci i młodzież z łódzkich Bałut — uczestnicy projektu Mozaika — trzeba przejść ulicami, które wyznaczały kiedyś granice łódzkiego getta. I choć tę drogę pokonują niemal codziennie, o historii tych ulic dowiedzieli się na jednym z pierwszych spotkań zorganizowanych w ramach projektu. Krótki wykład o historii Żydów łódzkich, o świętach i zwyczajach żydowskich miał pomóc im ogarnąć ten dziwny i obcy temat. Na trawie, w parku rozłożyli plan getta i usiedli wokół. Wodzili palcem po ulicach, placach i skwerach, dziwili się, że kiedyś leżały na obszarze getta, a dziś to miejsca ich spotkań, widoczne z okien ich domów. Potem odbyły się warsztaty „Co znaczy — inny?”. Każdy z uczestników został przez jeden dzień „wykluczony” z jakiegoś powodu, bo miał czarne oczy, jasne włosy, niski wzrost lub za duże stopy. Na własnej skórze odczuli, jak tworzą się stereotypy i uprzedzenia. Znalazł się też sposób, by zachęcić całą grupę do odkrywania na nowo ich miasta. Przemierzali je z aparatami fotograficznymi, szukając śladów kultury żydowskiej, tablic pamiątkowych, budynków, które przetrwały wojnę, białych znaków na chodnikach, którymi w zeszłym roku izraelska i polska młodzież wspólnie zaznaczyła granice getta. Po powrocie do świetlicy wyświetlali swoje zdjęcia na ścianie. Niektóre ich śmieszyły, inne zachwycały, wiele prowokowało do komentarzy, pytań lub uwag. Warsztaty miały otworzyć uczestniczącą w nich młodzież na odmienność. Autorka projektu założyła, że po tym, co wspólnie doświadczyli, okażą innym większe zrozumienie i nie będą bezmyślnie powtarzać tego, co o Niemcach, Rosjanach lub Żydach mówi się w domu i wśród kolegów, co można przeczytać na łódzkich murach. I chyba to się udało. Jeden z chłopców dostał szóstkę za wypracowanie o historii Żydów, inny przestał pisać na murach „Widzew — żydzew”, jedna z dziewcząt potępiła antysemickie zachowania w szkolnej gazetce, a inna pokazała w klasie film i opowiedziała o projekcie.

W pierwszej edycji konkursu listy intencyjne nadesłało 128 organizacji. Autorów 26 projektów wybranych do drugiego etapu zaprosiliśmy na dwudniowe warsztaty do Warszawy. Program warsztatów zawierał obok wymiany doświadczeń i wspólnej pracy nad projektami, rozmowy z realizatorami przedsięwzięć o podobnej tematyce oraz prezentacje i spotkania ze sztuką. Spośród wniosków zakwalifikowanych do drugiego etapu konkursu ostatecznie dofinansowanych zostało 17 projektów. Dotacje z odrębnego funduszu rezerwowego otrzymały też dwa projekty zgłoszone poza dwuetapową procedurą konkursu.

Partnerami Fundacji w prowadzeniu projektu są Towarzystwo Inicjatyw Kulturalnych ę i Stowarzyszenie dla Edukacji i Kultury Spotkania.

Przeciwdziałanie nietolerancji

W 2006 roku ogłosiliśmy otwarty konkurs dla organizacji zajmujących się monitorowaniem i zwalczaniem przejawów nietolerancji, ksenofobii i antysemityzmu oraz prowadzących w tym obszarze projekty badawcze. Naszym celem jest zwiększenie liczby i zakresu podejmowanych w Polsce działań, które odnoszą się bezpośrednio do aktów nietolerancji oraz rozwój i profesjonalizacji organizacji, które takie działania podejmują. Spośród 33 zgłoszeń do przygotowania pełnych wniosków zaprosiliśmy 8 organizacji, ostatecznie przyznając dotacje trzem z nich. Dwuletnie dotacje przeznaczone są na badanie skali i przejawów nietolerancji w mediach i w innych obszarach życia publicznego, dokumentowanie aktów przemocy na tle rasistowskim, upowszechnianie informacji o nich oraz podejmowanie interwencji, a także oddziaływanie na opinię publiczną i mobilizowanie jej do reakcji.


Program finansowany był ze środków Fundacji Forda oraz Instytutu Społeczeństwa Obywatelskiego.

Koszty Programu:

Dotacje: 488 800,00 zł
Koszty realizacji: 50 240,00 zł
RAZEM: 539 040,00 zł

Dotacje

Dotacje dla organizacji partnerskich

Spotkania — Stowarzyszenie dla Edukacji i Kultury
Warszawa
Projekt ewaluacyjno-badawczy dotyczący konkursu To, co wspólne / to, co różne (dotacja przyznana na lata 2006-2009) 120 000 zł
Towarzystwo Inicjatyw Kulturalnych „ę”
Warszawa
Przygotowanie i prowadzenie warsztatów dla wnioskodawców, dokumentacja, promocja i upowszechnianie najlepszych projektów zrealizowanych przez organizacje biorące udział w konkursie To, co wspólne / to, co różne, stymulowanie współpracy między tymi organizacjami oraz prowadzenie strony internetowej programu www.dlatolerancji.pl (dotacja przyznana na lata 2006-2008) 160 000 zł

To, co wspólne / to, co różne

Białoruskie Zrzeszenie Studentów
Białystok
Laboratorium etnograficzne Podlascy Żydzi — trudna pamięć — obóz badawczy dla białoruskiej młodzieży z liceum w Hajnówce 9 600 zł
Ekologiczny Klub UNESCO Pracownia na rzecz Bioróżnorodności
Piaski
Złodziejskie Piaski? — szukanie i upamiętnienie żydowskiej przeszłości miasteczka: zbieranie relacji, opracowanie i oznakowanie Trasy dziedzictwa piaseckich Żydów 8 000 zł
Fundacja Civis Polonus
Warszawa
Mapa mojego wielokulturowego miasta — warsztaty dla młodzieży z Sokołowa Podlaskiego: zbieranie relacji i dokumentacja, tworzenie i promocja mapy 9 000 zł
Fundacja Kultury Duchowej Pogranicza
Lublin
Korczmin — od żelaznej kurtyny do otwartości — towarzyszący uroczystościom religijnym z okazji Święta Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny Jarmark Transgraniczny, odbywający się przy jednodniowym otwarciu polsko-ukraińskiej granicy: koncerty, warsztaty, sesje wieńczące prowadzone wcześniej w Korczminie obozy naukowe i inwentaryzacyjne 9 000 zł
Fundacja Uniwersytetu w Białymstoku Universitas Bialostocensis
Białystok
Supełek — chronimy pamięć naszego miasteczka — tworzenie księgi pamięci Michałowa: konkurs plastyczny i literacki dla młodzieży szkolnej 7 000 zł
Międzynarodowe Stowarzyszenie Pomocy Słyszę Serce
Łódź
Mozaika: poznanie — tolerancja — akceptacja — odkrywanie społeczności współtworzących niegdyś Łódź, I etap związany z kulturą żydowską, projekt realizowany przez młodzież ze świetlicy socjoterapeutycznej 7 800 zł
Ośrodek Inicjatyw Twórczych Piekarnia
Kielce
Miejsca obiecane — ślady żydowskie w dziedzictwie kulturowym Kielc — działania dokumentacyjne i artystyczne realizowane przez młodzież 7 900 zł
Stowarzyszenie Inicjatyw Społeczno-Ekologicznych Ruch na rzecz Ziemi
Siemiatycze
Obrazy pamięci — dokumentacja, inwentaryzacja i udostępnienie za pomocą Internetu i publikacji rozproszonych prac Józefa Charytona, Nikifora z Siematycz, „malarza umarłych” — siemiatyckich Żydów 7 000 zł
Stowarzyszenie Kulturalno-Artystyczne Rita Baum
Wrocław
Breslau cv — mapa pamięci Wrocławia, projekt dokumentacyjno-artystyczny: zbiórka pamięci — relacji, pamiątek i zdjęć, wystawy i akcje artystyczne 8 000 zł
Stowarzyszenie Olszówka
Bielsko-Biała
Każdy naród dawał, każdy brał — wielokulturowość w Karpatach — przegląd Karpaty wielu kultur, szkolenie dla przewodników beskidzkich, działania edukacyjne wokół cmentarza żydowskiego w Krośnie, publikacje 8 400 zł
Stowarzyszenie tutajteraz
Siedlce
Wspólnym głosem — cykl imprez dotyczących różnych przejawów dyskryminacji (warsztaty, pokazy filmów) oraz wieczór kultury i spektakl inspirowane historią siedleckich Żydów 5 000 zł
Stowarzyszenie Villa Sokrates
Krynki
Pinkas Krinki. By nie wyschły tamte krynice — udostępnienie polskim czytelnikom żydowskiej historii Krynek, przekłady, publikacje, zbieranie relacji 8 400 zł
Towarzystwo Ochrony Kultury Zgierza
Zgierz
Idę. Szlakiem historycznego Zgierza — odkrywanie i popularyzacja wielokulturowej przeszłości Zgierza 8 000 zł
Towarzystwo Przyjaciół Ponidzia
Pińczów
Kolacja szabatowa w Pińczowie Odnowienie i pamięć — wspólny projekt środowisk żydowskich, władz samorządowych i społeczników z Pińczowa. Uroczystościom religijnym w pińczowskiej synagodze towarzyszą dyskusje i seminaria oraz koncerty i inscenizacje, warsztaty dla młodzieży i konkurs historyczny 6 000 zł
Ustrzyckie Stowarzyszenie Turystyczne Bieszczady
Ustrzyki Dolne
Nasza Ziemia Obiecana — zbieranie relacji o żydowskich mieszkańcach Bieszczad, wystawa fotografii, porządkowanie i inwentaryzacja kirkutu w Ustrzykach 8 000 zł
Fundacja Galerii Foksal
Warszawa
Projekt artystyczny Artura Żmijewskiego — produkcja filmu oraz działania z grupą studentów — związany z cyklem zajęć prof. Joanny Tokarskiej-Bakir dotyczących przeświadczeń na temat mordu rytualnego (wokół badań etnograficznych prowadzonych w Sandomierzu i okolicach) 4 600 zł
Stowarzyszenie Wspólnota Myślenice
Myślenice
Wielokulturowe Myślenice — kilkudniowy festiwal (wystawy, koncerty, warsztaty tańców i śpiewu, projekcje filmowe, wykłady i dyskusje) oraz forum organizacji pozarządowych zainteresowanych kwestiami tolerancji i wielokulturowości 4 600 zł

Przeciwdziałanie nietolerancji

Towarzystwo Demokratyczne Wschód
Warszawa
Projekt badawczy Młodzież, imigranci, tolerancja — badanie postaw wobec imigrantów i mniejszości narodowych w środowisku dzieci i młodzieży 82 500 zł

Copyright © Fundacja Batorego

na początek strony